Lean/Six Sigma en innovatie. Een geslaagd huwelijk?

Bij veel bedrijven staan Lean/Six Sigma (LSS) initiatieven al op de agenda. Het zoeken naar mogelijkheden om processen effectiever in te richten, waste te reduceren, controle te krijgen op de output en, dus het reduceren van kosten en doorlooptijd is in de afgelopen jaren op een steeds hoger plan getild. Wanneer we sec de principes van LSS beschouwen, lijkt dat dus tegenstrijdig met de kenmerken van een creatief, innovatief proces: veel waste (ideeën die niet de markt halen), weinig controle op de output (wat komt er uit de fuzzy front end) en lange doorlooptijden. De vraag is dus welke lessen uit LSS we kunnen toepassen binnen het innovatieproces. Kunnen we van LSS en innovatie een sprookjeshuwelijk verwachten of liggen de twee, als een Hollywood huwelijk, alweer snel in scheiding?

Om maar gelijk met de deur in huis te vallen: bij 3M, uitvinder van onder andere de post-it notes en thinsulate, is de scheiding deels een feit. Eind jaren 90 waren de resultaten van 3M kwakkelend en was het tijd voor fris bloed. In 2001 kwam daarom James McNerny aan boord, de oud secondant van GE CEO Jack Welch. Eén van de belangrijkste veranderingen die McNerny meenam waren de principes van six sigma. De invoering van DMAIC (dé six sigma aanpak: Design Measure Analyze Improve Control) en DFSS (Design for Six Sigma) was een feit. In dit programma schoolde hij letterlijk duizenden werknemers naar six sigma black belts en kreeg elke werknemer een green belt cursus. Daarbij legde hij ook de DMAIC aanpak over het R&D proces en moesten onderzoekers voor elk idee en concept allerlei analyses uitvoeren betreffende onder andere marktpotentie, productie consequenties en commerciële toepassingen.  Het resultaat: een reductie van 33% in de kosten na de eerste twee jaar. 3M zakte echter in een aantal jaar tijd van de eerste plek in de lijst van meest innovatieve bedrijven naar de zevende. Een teken aan de wand?

Volgens één van de uitvinders van de post-it note (Art Fry) wel. Hij stelt:

“Innovation is a numbers game. You have to go through 5,000 to 6,000 raw ideas to find one successful business. Six Sigma would ask, why not eliminate all that waste and just come up with the right idea the first time?”

Daar heeft hij natuurlijk een punt te pakken. De filosofie achter LSS is dat je de dingen goed doet. Innovatie daarentegen focust juist op het vinden van de goede dingen om te doen. Innovatie is ook deels een proces van ‘trial and error’, vooral als we het hebben over radicale innovaties. Waar Fry dan ook op doelt, is het risico van waste reductie aan de fuzzy front end: ofwel aan het begin van het innovatie proces bij het genereren van ideeën. En daar kan ik hem wel in volgen: kan LSS werken in een fase waarin het kwantificeren van zaken bijna onmogelijk lijkt? Wil je het creatieve proces doorspekken met een cultuur van kostenreducties, waste reductie en tijdsreductie?

Anderzijds bekeken wordt de product lifecycle steeds korter en verwachten we dat de time to market van producten ook korter wordt om te blijven concurreren. Vanuit dat oogpunt is een lean aanpak van het innovatieproces helemaal niet zo’n slechte.

De sleutel tot succes ligt mijns inziens daarom in het gericht toepassen van LSS in specifieke delen van het innovatieproces. Hoe verder een idee wordt uitgewerkt tot een in de markt lanceerbaar concept, hoe belangrijker controle op het proces wordt. Wanneer een idee een project wordt, moet het ook als dusdanig worden opgepakt en wordt een analytische onderbouwing van marktpotentieel en implicaties voor productie steeds belangrijker. Het reduceren van waste houdt in deze fase in dat er geen tijd verspild wordt aan doodlopende sporen, maar dat alleen de levensvatbare concepten worden doorgezet.  Daarnaast stelt LSS zich ten doel een proces herhaalbaar en controleerbaar te maken: een krachtig instrument om de time to market in te reduceren.

Inmiddels is een deel van de Six Sigma implementatie bij 3M weer teruggedraaid door de nieuwe CEO George Buckley: R&D onderzoekers hoeven zich niet meer aan Six Sigma doelstellingen te houden en worden innovatie budgetten weer vergroot. Of het huwelijk tussen Lean / Six Sigma en innovatie een succesvol huwelijk wordt, ligt dus aan de toepassing. Volgens mij heeft het zeker een kans van slagen, zolang de concepten maar op het juiste moment van het innovatieproces worden ingezet. Sla de creativiteit niet dood met nodeloze analyses, maar snijdt wel in waste als het een idee een project wordt.

Meer lezen over de worsteling van 3M met dit huwelijk? Lees verder op http://www.businessweek.com/magazine/content/07_24/b4038406.htm