Google Waves verdwijnt in de golven

Nog geen jaar geleden introduceerde Google een nieuwe dienst: Google Wave. Nu is recentelijk alweer besloten dat de dienst uit de lucht wordt gehaald. Reden van dit besluit: gebrek aan (enthousiaste) gebruikers.  Eric Schmidt, CEO van Google, sprak hierbij de fameuze woorden: “We try things … we celebrate our failures”. Is het falen van Google Wave inderdaad een kenmerk van een innovatief bedrijf of heeft Google hier te hoog van de toren geblazen en een niet vermarktbaar product neergezet?

Om te beginnen is Waves niet de enige mislukking van Google: Google SearchWiki, Audio Ads, Video, Notebook, Catalogs, Page Creator, Answers en de distributie van de eigen telefoon de Google Nexus One. Dit nog buiten alle initiatieven die een stille dood zijn gestorven in Google Labs (een kweekvijver voor allerhande applicatie van Google engineers). Waves is dus duidelijk niet de eerste gefaalde poging van Google om iets vernieuwends op de markt te zetten.

Daartegenover heeft Google ook een aantal concepten in de markt gezet (naast de zoekmachine) die een groot succes zijn gebleken: Google Earth, Maps, Gmail en Android bijvoorbeeld. Deze laatste is nu zelfs de grootste bedreiging voor bedrijven  in smartphone land als Apple (iPhone OS) en Microsoft (Windows Mobile). Een paar jaar geleden had niemand kunnen denken dat Google in deze markt enige vorm van betekenis zou krijgen.

Het is duidelijk dat Google met haar cultuur waarbij engineers 20% van hun tijd mogen besteden aan wat ze leuk vinden, veel ideeën oplevert, maar dat die niet altijd succesvol zijn. Google sceptici schrijven dan ook dat Google niet de juiste verwachtingen zet bij de lanceringen van een product (overhypen), dat het nut van een applicatie niet duidelijk is, dat er niet doorontwikkelde producten worden afgeleverd en dat de toegevoegde waarde op bestaande producten onvoldoende is. Volgens hen wordt er in Sillicon Valley gedacht dat alleen al het toevoegen van een Google logo voldoende zou zijn voor succes.

Aan de andere kant wordt geschreven over de kracht van Google en dat de beslissing die genomen is om Waves te stoppen blijk geeft van echte innovatiekracht. Durven stoppen met een nieuw concept als het niet blijkt aan te slaan geeft teken van inzicht in innovatie succes. Innovatie is immers nooit zeker, dus risico’s moeten genomen worden. Daarnaast wordt in dezelfde lijn die Eric Schmidt aanhoudt gezegd dat de mislukking de beste weg is naar succes: grote innovaties worden vaak gebouwd op mislukkingen uit het verleden.

Welke conclusie kan nu getrokken worden? Voor wat betreft de Google casus schaar ik mij achter de Google aanhangers: ik ben ook van mening dat Google lef toont door applicaties (beperkt) op de markt te zetten, die niet perse bewezen successen zijn. Ook het publiekelijk stopzetten van een dienst en het niet een stille dood laten sterven, toont dat Google op het juiste moment de waarde van een innovatie weet in te schatten. Engineers en budgetten die op de ontwikkeling van Google Waves waren gezet kunnen nu immers weer ingezet worden op andere projecten.

Laten we echter niet vergeten dat 96% van de inkomsten van Google afkomstig is van advertenties via Google’s AdSense. Dit geeft Google natuurlijk een grote vrijheid om risico’s te nemen bij de introductie van een nieuw concept. De cultuur en innovatiestrategie die Google hanteert is dus ook niet zomaar kopieerbaar door elk een ander bedrijf. De belangrijkste les die te leren valt uit de Google casus kan echter wel degelijk overgenomen worden door andere innovators: weet wanneer te stoppen en bouw voort op mislukkingen.