Flexibilisering van de arbeidsmarkt – vloek of zegen voor innovatie?

In een recentelijk artikel van het Financiele Dagblad stelt Alfred Kleinknecht (hoogleraar economie van innovatie aan de technische universiteit Delft) dat een groeiende flexibilisering een slechte invloed heeft op productiviteit en innovatie van een land. Dit terwijl volgens hetzelfde artikel staatssecretaris Frank Heemskerk in 2007 nog aangaf dat zelfstandigen juist van groot belang waren voor innovatie in Nederland.

Het lijkt er dus op dat de meningen over dit onderwerp verdeeld zijn of op zijn minst worden bijgesteld. Dit is ook niet zo verwonderlijk, aangezien de argumenten voor en tegen allebei hard te maken zijn. Iemand van buiten brengt immers vaak een frisse kijk op zaken en kennis uit andere markten of processen. Daarnaast is het bij een bedrijf met veel vaste medewerkers lastiger innovatieve, arbeidsbesparende processen door te voeren. Aan de andere kant bestaat altijd het gevaar dat na beëindiging van de samenwerking de kennis verloren gaat en de innovatieve kracht weer stil komt te liggen. En wat te denken van de angst van bedrijven voor het laten lekken van eigen innovaties naar de concurrent via tijdelijke krachten?

De verdere flexibilisering van de Europese arbeidsmarkt is een trend die voorlopig door blijft zetten, zoals ook bijvoorbeeld Yer heeft gerapporteerd. De nog immer groeiende globalisering en veranderende machtsverhoudingen wereldwijd dwingen ook bedrijven om zich flexibel op te stellen en in te spelen op het nieuwe speelveld. Het is dus zaak om goed te blijven nadenken over innovatiemodellen en hoe deze inspelen op de flexibele arbeidsmarkt. Een bijzonder interessant model wat hier bij aansluit is het model van Open Innovatie (Chesbrough, 2003). Open innovatie wordt gedefinieerd als:

“Het combineren van interne en externe bronnen voor zowel de ontwikkeling als het op de markt brengen van nieuwe technologieën en producten”

(bron: Open Innovatie)

Er wordt dus bewust gezocht naar ideeën en concepten van buitenaf om het innovatieve proces te voeden. Wanneer bedrijven denken in concepten als open innovatie in plaats van traditionele gesloten concepten, dan zal flexibilisering wel degelijk een zegen voor innovatie betekenen.