Barack Obama maakte recentelijk een vergelijking tussen de olieramp en de terroristische aanslagen van 9/11 om daarmee de impact van de olieramp te verklaren op de bevolking van de USA.

Gill Corkindale pakt deze vergelijking op de site van Harvards Business Review aan om aan te tonen dat het leiderschap tijdens de olieramp van een stuk lagen niveau is dan tijdens de aanslagen. Hij trekt de volgende lessen uit het optreden van de leiders tijdens de olieramp:

Les 1: Crises legt disfunctionele organisatieculturen bloot. Uiteraard zijn de leiders van de BP, die uiteindelijk verantwoordelijk zijn voor deze milieuramp, het meest schuldig. Het blijkt dat CEO Tony Hayward leider is van een organisatiecultuur waarin extreme risico’s worden genomen, deskundig advies wordt genegeerd en waarschuwingen over veiligheid en verborg feiten over het hoofd worden gezien. Hun falen om met voldoende snelheid en aandacht te reageren op de ramp is een rechtstreeks gevolg van deze gebrekkige cultuur.

Les 2: Leiders moeten herkennen dat een crisis niet kan worden opgelost door bewerking van de media. Met zijn leger van media-adviseurs en PR-professionals, maakte BP deze fout in plaats van de crisis aan te pakken. De mediablunders en het schijnbare onvermogen van de CEO om de openbare opinie op zijn opmerkingen te begrijpen heeft onnoemelijke schade aan de reputatie van BP aangebracht. Niet verrassend heeft hij plaats moeten maken voor de voorzitter Carl-Henric Svanberg. Maar ook die lijkt zicht geen goede raad te weten in de schijnwerpers.

Les 3: Leiders moeten samenwerken in plaats van elkaar de schuld te geven. Ook andere leiders spelen een belangrijke rol in deze ramp. Zo heeft Barack Obama niet zijn belofte kunnen waarmaken, dat hij een reflectieve en doordachte leider is, die daadwerkelijk kan bemiddelen in tijden van crisis. Hij had eerder moeten ingrijpen. Het duurde 50 dagen voor hij de leiders van BP ontmoette. In plaats daarvan regeerde hij met name op de reacties vanuit het publiek op zijn trage optreden en gaf hij publiekelijk BP de schuld.

Les 4: Leiders zijn er om hun bedrijven, mensen en maatschappij te dienen. In sommige opzichten kan een vergelijking worden gemaakt tussen olieramp en de bankcrisis. In zowel de olie-industrie en het bankwezen stond het risicobeheer op een tweede plan na innovatie, winstgevendheid en de marktvraag. De plicht van de leiders, politici en investeerders om zich houden aan regelgeving werd opzij geschoven in de drive om succesvolle bedrijven op te bouwen, banen te creëren en aandeelhouder-winst te leveren. Ze vergaten dat echte leiders stewards van hun organisaties zijn en moet leiden voor de langere termijn. Als BP “out of business” gaat als gevolg van olieramp, dan zijn de leiders hierin niet geslaagd. En als de Amerikaanse politici de partij- of de nationale belangen voor zaken die van mondiaal belang, zoals het milieu, te hebben gezet, hebben ze uiteindelijk gefaald voor hun natie.

Les 5: Echt leiderschap heeft niets met een titel of status te maken - verkozen leiders moeten dit niet vergeten. Hoewel leiderschap zichtbaar ontbreekt bij BP en politieke leiders tijdens deze crisis, is er geen tekort aan leiderschap onder leden van de gemeenschap en vrijwilligers in de regio, die zich hebben ingezet in een poging om de gevolgen van de vervuiling te beperken. Net als bij 9 / 11, zijn het de gewone mensen met een opvallende leidinggevende capaciteiten. Het zijn vrijwilligers voor aan het opschonen van de olie en de getroffen dieren te helpen, zonder na te denken over hun eigen gezondheid en veiligheid. In tegenstelling tot de gekozen leiders, zien ze het grotere plaatje en erkennen dat het milieu en de bestaanszekerheid van de lokale mensen belangrijker zijn dan de winstgevendheid van bedrijven of politiek. Als de leiders in deze crisis hun voorbeeld hadden gevolgd, zouden ze meer vooruitgang hebben geboekt. De foto’s van de lokale mensen die werkzaam zijn voor het opruimen van de olievlek moet worden voorgelegd aan Hayward en Obama, om ze te laten beseffen dat ze kunnen leren van iedereen om hen heen, ongeacht hun functie of rol.